مهم‌ترین ویژگی‌های یک ترجمه خوب چیست؟

ترجمه خوب زمان مطالعه: 5 دقیقه

یک ترجمه خوب نقشی اساسی در روابط انسانی ایفا می‌کند، چرا که یکی از مهم‌ترین نیازهای جوامع انسانی، برقراری ارتباط و تعامل با یکدیگر است؛ این ارتباط تأثیر به سزایی در بالابردن دانش و فرهنگ داشته و طیف وسیعی را در برمی‌گیرد.
از جمله تعاملات میان جوامع مختلف، می‌توان به ارتباطات سیاسی، اقتصادی، علمی، فرهنگی و مواردی دیگر اشاره نمود، کاملاً واضح است که زبان در هر جامعه‌ای متفاوت بوده و به همین دلیل، ترجمه خوب بسیار مهم و اثرگذار است.

گسترش علم و انتقال فناوری میان کشورهای مختلف نیز مرهون ترجمة صحیح و دقیق می‌باشد؛ مترجمان درصورتی‌که انتقال مفاهیم کتاب‌ها و مقالات علمی را به زبان مقصد با دقت و کیفیت لازم انجام دهند، نقشی اساسی در پیشرفت عملی کشور خود خواهند داشت. در ادامه انتشارات متخصصان شما را با برخی از ویژگی‌ها و تکنیک‌های ترجمة خوب آشنا می‌سازد.

 

ترجمه خوب شامل چه اصولی است؟ – 3 اصل مهم در ترجمه – 

 

1- انتقال صحیح مفاهیم اولین اصل در یک ترجمة خوب

در حقیقت یک ترجمة خوب چیزی جز انتقال صحیح و دقیق مفاهیم نمی‌باشد و یا به عبارتی، اگر مترجم نتواند تا سطح مناسبی، مفاهیم را از زبان مبدأ به زبان مقصد منتقل نماید، وظیفه اصلی خود را به‌عنوان یک مترجم ایفاء ننموده است.

امروزه ترجمه یک امر کاملاً تخصصی بوده و تنها متخصصین و فارغ‌التحصیلان حرفة مترجمی می‌توانند نیاز مراکز علمی و دانشجویان را برآورده نمایند؛ برای انتقال مفاهیم متون علمی، علاوه بر چاپ کتاب به زبان انگلیسی، استفاده از روش‌های تخصصی ترجمه و ابزارهای حرفه‌ای در این زمینه، امری ضروری و بسیار مهم است؛ در ادامه به برخی از تکنیک‌های مورداستفاده در امر ترجمه، اشاره‌ای کوتاه خواهیم داشت.

تکنیک های ترجمه حرفه ای

  • ضرورت توجه ویژه به لحن کلام نویسنده توسط مترجم

ازآنجاکه نویسندگان حرفه‌ای در تولید مطالب خود دارای یک لحن خاص می‌باشند، شناخت و فهم این لحن توسط مترجم نیازمند مهارت و تجربة بالاست و لذا در انتقال مفاهیم به‌وسیله ترجمه اهمیت فوق‌العاده بالایی دارد؛ سبک نوشتاری نویسنده، مجموعه‌ای از تکنیک‌های مورداستفاده توسط وی بوده که لحن نویسنده یکی از آنهاست؛ در حقیقت لحن نویسنده همان شیوة به‌کارگیری عناصر جمله (فعل، فاعل، مفعول و غیره) و نوع کلماتی است که برای انتقال مفاهیم استفاده می‌کند.

 باتوجه به آنچه گفته شد مترجم باید تلاش کند که متناسب با لحن نویسنده از نزدیک‌ترین عبارات و کلمات برای رساندن منظور نویسنده استفاده نماید؛ کسب چنین مهارتی نیازمند تجربه و همچنین مطالعه انواع کتاب‌ در زمینة ترجمه می‌باشد.

  • تسلط و آشنایی مترجم با موضوع علمی متن و اصطلاحات و واژه‌های تخصصی آن

در خصوص کتاب‌های علمی و یا متون تخصصی، معمولاً نویسندة حرفه‌ای تلاش می‌کند تا نهایت استفاده را از اصطلاحات و واژگان تخصصی برای انتقال مفاهیم ببرد، لذا یک مترجم حرفه‌ای باید تسلط کافی بر واژگان تخصصی و اصطلاحات مرتبط با متن در حال ترجمة خود داشته باشد.

مترجمی که با اصطلاحات تخصصی متن آشنا است به‌خوبی می‌تواند با ایجاد اصطلاحات و کلمات ترکیبی جدید به انتقال صحیح مفاهیم بپردازد و در نتیجه مخاطبین، به‌راحتی می‌توانند منظور نویسنده را متوجه شوند؛ به همان میزانی که تسلط مترجم بر اصطلاحات تخصصی می‌تواند برای رسیدن به یک ترجمة خوب مؤثر واقع شود، عدم تسلط و آشنایی او با مفاهیم تخصصی می‌تواند به‌طورکلی معانی و مفاهیم را عوض کرده و مخاطب را به‌اشتباه بیندازد؛ به همین دلیل بسیاری از مراکز تخصصی و حرفه‌ای ترجمه تلاش می‌کنند در استخدام کارشناسان خود، جذب نیرو از میان طیف وسیعی از رشته‌های دانشگاهی را مدنظر قرار دهند و همچنین در انتخاب کارشناس برای متون، به تخصص و دانش مترجم نیز توجه دارند، این کار باعث می‌شود که احتمال خطا و بروز اشتباه در ترجمه به شکل قابل‌توجهی کاهش یابد.

  • استفاده از تکنیک لحن و آوای صحیح توسط مترجم

در تکنیک اول گفته شد که شناخت و تسلط مترجم بر لحن نویسنده از اهمیت بالایی برخوردار است؛ در این تکنیک گفته می‌شود که لحن مترجم نیز در نوشتن متن ترجمه بسیار مهم است؛ با این تکنیک به‌راحتی می‌توان یک متن ترجمه شده به‌وسیله ماشین را از یک متن ترجمه شده توسط مترجم حرفه‌ای تشخیص داد، چرا که ماشین به این راحتی نمی‌تواند دارای لحنی مشخص و یا شیوة خاصی در استفاده از کلمات برای رساندن مفاهیم درست به مخاطب باشد.

تاثیر ترجمه بر جذب مخاطب

2- ترجمة روان و شیوا 

دومین اصل در یک ترجمه خوب، روان و شیوا بودن آن است. همان‌طور که مطالعة نوشته‌های روان و شیوا باعث جذابیت و کشش قابل‌توجهی در مخاطبین یک نویسنده می‌شود، متن ترجمه شده نیز می‌تواند تا سطح قابل‌توجهی شیوا و روان نوشته شود؛ متنی که از شیوایی لازم برخوردار است باعث کسالت و خستگی مخاطب در مطالعة آن نمی‌شود و لذا مخاطب با آن متن ارتباط برقرار کرده و تلاش می‌کند تا انتها آن را دنبال کند.

یک مترجم حرفه‌ای از یک سو تلاش می‌کند با استفادة صحیح از کلمات و عبارات مناسب، روان بودن و شیوایی متن خود را ارتقاء دهد و از سوی دیگر اصل امانت‌داری و وفاداری در انتقال دقیق مقصود نویسنده را نیز رعایت می‌کند؛ لازم به ذکر است که تلاش بیش از حد مترجم در روان و شیوا نمودن متن نیز ممکن است باعث دگرگونی معانی و انتقال نادرست و غلط مفاهیم شود؛ لذا مترجمین حرفه‌ای بین اصل روان بودن متن و انتقال صحیح مفاهیم مصالحه برقرار می‌کنند؛ در مراکز تخصصی ترجمه، ناظرین حرفه‌ای بر روی این اصل توجه ویژه‌ای دارند تا کیفیت ترجمه از سطح قابل قبولی برخوردار باشد.

3- اصل محوریت معنا 

همان‌طور که می‌دانید گاهی از یک کلمه و یا عبارت، معانی متفاوتی برداشت می‌شود لذا در یک ترجمة خوب توجه ویژه به معنای صحیح از اهمیت بالایی برخوردار است؛ از همین روی محوریت معنایی سومین اصل در یک ترجمه خوب ه‌شمار می‌رود.
تخصص و دانش مترجم نیز، کمک شایانی در تحقق این اصل مهم و محوری خواهد داشت و درصورتی‌که مترجم تسلط کافی بر معانی کلمات و عبارات تخصصی نداشته باشد، عموماً دراین‌خصوص دچار مشکل شده و باعث می‌شود با انتخاب معنای نادرست، مفهوم مدنظر نویسنده را تغییر داده و مخاطب خود را به‌اشتباه بیندازد.


نتیجه‌گیری

اهمیت ترجمه در گسترش دانش و انتقال مفاهیم علمی، فرهنگی، سیاسی، اقتصادی و غیره مسئله‌ای انکارناپذیر است و تحقیق این امر مهم، بدون توجه ویژه به تکنیک‌ها و روش‌های مختلف ترجمة حرفه‌ای، ممکن نیست لذا مؤسسه انتشارات متخصصان در این مطلب تلاش نمود مخاطبین عزیز را با مهم‌ترین ویژگی‌های یک ترجمة خوب آشنا نماید.

تماس با نشر متخصصان
فروشگاه کتاب متخصصان
فرم تماس و اطلاعات

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

توسط
تومان